The Corner

The Corner

cropped-Logo_round_grey-background.png

သူရေးတဲ့စာ

ဒုက္ခလမ်းများပေါ်မှ ပွင့်ဖူးလာသည့်ပန်းများ

နာဇီဆိုသည့် ဝေါဟာရမှာ ကမ္ဘာကြီး၏ သမိုင်းတွင် ယနေ့တိုင်အသည်း တဆတ်ဆတ်ခါသူများ အတွက် နှိုင်းပြစရာ အသုံးအနှုန်းအဖြစ် တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။ ယနေ့တိုင် ရိုက်ကူးခဲ့သောရုပ်ရှင်များ၊ ရေးသားခဲ့ကြသော စာအုပ်များက ထိုအချက်ကိုကောင်းစွာသက်သေခံနေဆဲဖြစ်သည်။ ထိုကဲ့သို့ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်မှုများစွာထဲမှ ဒုတိယကမ္ဘာ စစ်အတွင်း ဂျာမနီနာဇီတို့ တည်ဆောက်ခဲ့သည့် အော့စဝှစ်-ဘီရကင်နော (Auschwitz-Birkenau) သေမင်းတမန် အကျဉ်းစခန်းသည် လူသားတို့၏ စိတ်ကူးစိတ်သန်းဖြင့် ဖန်တီးနိုင်သမျှသော ငရဲခန်းများတွင်အဆိုးဝါးဆုံးဖြစ်သည်။ လူပေါင်း ၁ ဒသမ ၃ သန်းကျော် ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်ခြင်း ခံခဲ့ရပြီး ၁ ဒသမ ၁ သန်းကျော်သည် ဂတ်စ်ဓာတ်ငွေ့ခန်းများ၊ အစုလိုက် အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများ၊ ရောဂါဘယနှင့် ငတ်မွတ်မှုများကြောင့် မြေမှုန်ဖြစ်ခဲ့ရသည်။ ရထားပေါ်မှ ဆင်းဆင်းချင်း နာဇီအစောင့် (SS) တို့၏ လက်ညှိုးတစ်ချက် အောက်တွင် […]

ဒုက္ခလမ်းများပေါ်မှ ပွင့်ဖူးလာသည့်ပန်းများ Read More »

ပုလင်းပေးမှ သတင်းရေးတာလား

ခေတ်တိုင်းမှာ သတင်းသမားတွေအများစုဟာ လခစားသတင်းသမားတွေဖြစ်ကြတော့ တံစိုးလက်ဆောင်နဲ့ မကင်းကြလို့ ”ပုလင်းမပေးရင် သတင်းမရေးဘူး” တို့ဘာတို့ဖြစ်လာကြ၊ အဲဒီ တံစိုးလက်ဆောင်ပေးတာကပဲ သတင်း သမားတွေအတွက် ပြောစရာဖြစ်လာရဆိုတာတွေ ပြောခဲ့ပြီးပါပြီ။ မြန်မာပြည်မှာ သတင်းထောက်လို့ ၁၉၃၃ ခုနှစ်ကျမှ စတင်ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲကြဆိုတာလည်း ပြောခဲ့ပြီးပြီ။ ၁၉၃၃ ခုနှစ်မှာ ပေါ်ထွက်ပေါက်ဖွားခဲ့တဲ့ သတင်း ထောက်တွေဟာ နှစ်နှစ်အကြာ ၁၉၃၅မှာတော့ စောစောက ပုလင်းကိစ္စ ပြောစရာဖြစ်ခဲ့တယ်။ “တခြားသတင်းထောက်တွေ အကြောင်းတော့ ကောင်းကောင်း မသိဘူးဗျ။ ကျွန်တော်တို့မြို့က သတင်းထောက် ကတော့ဖြင့် လက်ဖက်ရည်တစ်ခွက် ပသလိုက်လည်းရတာပဲ။ ခေါက်ဆွဲကလေးတစ်ခွက်လောက် ပသလိုက် ရင် လည်းပြီးတာပဲ။ သူ ခေါက်ဆွဲဆိုင်၊ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်ထဲ ဝင်လာမှဖြင့် ဟိုလူကခေါ်၊ ဒီလူကခေါ်နဲ့ သိပ်ကိုဟန် ကျနေတာပဲ။ နို့မခေါ်လို့ ဘယ့်နှယ်လုပ်မလဲ။ သူနဲ့မတည့်မှဖြင့် ဆော်တော့တာမို့

ပုလင်းပေးမှ သတင်းရေးတာလား Read More »

မှိုပွင့်ဖြူတွေ

၁၉၃၀ ဖွား စာရေးဆရာ / သတင်းစာဆရာ အော့တာပါဗယ်လ်က ချက်ကိုစလိုဗားကီးယားနိုင်ငံမြို့တော် ပရာ့ဂ်ဇာတိ။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း စစ်ဘေးရှောင်စဉ် သူတို့နေခဲ့တဲ့ မြို့လေးက ချက်နိုင်ငံ အလယ်ပိုင်း တစ်နေရာမှာ တည်ရှိတဲ့ ဗူးရှ်တယ်ဟရတ်ဆိုတဲ့ မြို့လေး။ သူ၏ “ငါးတွေနဲ့ ကျွန်တော် ဘယ်လိုယဉ်ပါးခဲ့သလဲ” (How I came to know fish) စာအုပ်က ထင်ရှားသည်။ ထိုစာအုပ်ထဲမှ White Mushrooms ကို မြန်မာပြန်ဆိုပါသည်။ တစ်ရက် ကျွန်တော်တို့မိသားစု ထင်းကောက်ဖို့ တောထဲသွားခဲ့ကြသည်။ လူအတော်များများက ခရှီဗိုကလတ်မြို့ အနီးတစ်ဝိုက်က တောနက်ကြီးကိုဖြတ်ရတိုင်း အထိတ် တလန့် ဖြစ်ကြသည်။ တောထဲ၌ အကြင် ခရီးသွားတစ်ဦးသည် အနီးနားရှိတီးရှော့ဗ်ရဲတိုက်ကြီးမှ မြင်းနှင့်အပြင်းနှင်လာသည့် ဒူးလေး ကိုင်စွဲထားသော ဓားပြများနှင့် ပက်ပင်း

မှိုပွင့်ဖြူတွေ Read More »

ဆရာညာဏ သို့မဟုတ် အာဏာလျှံမင်းသား

အတ္ထုပ္ပတ္တိ စာပေများထဲတွင် ယနေ့တိုင်အကြိမ်ကြိမ်ပြန်ထုတ်နေရသည့် ဆရာကြီးရွှေဥဒေါင်း၏ တစ်သက်တာ မှတ်တမ်းနှင့် အတွေးအခေါ်များစာအုပ်ကို လူလတ်ပိုင်း အရွယ်ကတည်းကဖတ်မိပြီး တစ်နေ့နေ့ အပိုင်ဝယ်မည်ဟု ဆုံးဖြတ်ထားမိသည်။ နောက်တစ်အုပ်က ဂျာနယ်ကျော်ဦးချစ်မောင်၏ “သူ” ။ နောက်တစ်အုပ်က စစ်ကိုင်း ဦး ဘိုးသင်း၏ ကိုယ်တိုင်ရေး အတ္ထုပ္ပတ္တိဖြစ်သည်။ နောက် သော်တာဆွေ။ ဤစာအုပ်နှစ်အုပ်က မဝယ်ဖြစ်သေး။ သို့သော် ထိုထို ဆရာကြီးများ၏ ဖြတ်သန်းမှု ဘဝ အတွေ့အကြုံများမှာ စာဖတ်လေ့ ရှိသူတိုင်းအတွက် အတုယူစရာ လေးစားစရာ ဆင်ခြင်စရာများ အပြည့်နှင့်ဖြစ်ကြောင်း သိကြသည်။ တခြားစာအုပ်များမရှိဘူးဟုမဆိုလိုပါ။ အလုံးစုံ မညွှန်းလို၍ ချန်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ဆိုရလျှင် အတ္ထုပ္ပတ္တိစာပေကို သဘောကျသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ဆရာများ ရင်ဆိုင်ဖြတ်သန်းရပုံများကြောင့် ဆရာတို့၏ ဘဝကို စာအုပ်ဖတ်လိုက်ရုံနှင့်ရသည်။ ထိုအချက်ကို အကြိုက်ဆုံး ဖြစ်သည်။

ဆရာညာဏ သို့မဟုတ် အာဏာလျှံမင်းသား Read More »

လေ့ကျင့်ရေးမှာ တွေးစရာ

အဖွဲ့အစည်းတိုင်းက ကိုယ့်ရဲ့အဖွဲ့အစည်းဝင်တွေကို သင့်လျော်ရာနည်းလမ်းနဲ့ လေ့ကျင့်သင်တန်း ပေးလေ့ ရှိကြပါတယ်။ ခပ်စိပ်စိပ်သင်တန်းပေးနိုင်တဲ့အဖွဲ့အစည်းတွေရှိသလို ခပ်ကျဲကျဲပဲပေးနိုင်တာမျိုး တွေလည်းရှိပါတယ်။ အဖွဲ့အစည်းရဲ့အရွယ်အစားအပေါ်မူတည်ပြီး ကိုယ်ပိုင်သင်တန်းကျောင်းတွေဘာတွေ ဖွင့်ပြီး ကိုယ့်အစီအစဉ်နဲ့ သင်ကြားပေးတာတွေရှိသလို သင့်လျော်ရာသင်တန်းကျောင်းတွေ၊ သင်တန်း ဆရာတွေဆီပို့အပ်ပြီး သင်ကြား စေတာမျိုးလည်းရှိကြပါတယ်။ လေ့ကျင့်သင်ကြားတဲ့ပုံစံတွေကလည်း အမျိုးမျိုးရှိကြပါတယ်။ သင်တန်းကျောင်းကို သင်တန်းသားလွှတ်ပြီးသင်ကြားတဲ့ပုံစံ၊ သင်ကြားမယ့်သူကို အလုပ်ထဲဖိတ်ပြီး လာရောက်သင်ကြားစေတဲ့ပုံစံ၊ အွန်လိုင်းတွေဘာတွေနဲ့ အဝေးသင်သင်ကြားတဲ့ပုံစံ၊ ပညာရပ်ဆိုင်ရာအလုပ်ရုံဆွေးနွေးပွဲတွေ၊ ဟောပြောပွဲတွေ တက်ရောက်စေတဲ့ပုံစံ၊ လုပ်ငန်းခွင်ထဲမှာပဲ လုပ်ရင်းကိုင်ရင်သင်ကြားရင်းသွားစေတဲ့ပုံစံ၊ ကိုယ်တိုင် လေ့လာ ဖတ်ရှုမှတ်သား စေတဲ့ပုံစံ စသည်အားဖြင့်ပေါ့။ ပုံစံအမျိုးမျိုးနဲ့လေ့ကျင့်သင်ကြားရာမှာ အပိုင်းနှစ်ပိုင်းရှိပါတယ်။ တစ်ပိုင်းကလေ့ကျင့်ရေး၊ နောက်တစ်ပိုင်းက ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး။ Training & Development ဆိုပါတော့။ ဒါပေမဲ့လည်း လေ့ကျင့်သင်ကြားရေးလို့ပဲ ပေါင်းပြီး ခေါ်လေ့ရှိကြတာပါ။ လေ့ကျင့်သင်ကြားတဲ့ အပိုင်းက ကိုယ့်အဖွဲ့အစည်း ဝင်တွေအတွက်

လေ့ကျင့်ရေးမှာ တွေးစရာ Read More »

သတင်းသမားတို့ လုပ်ခလစာ

မြန်မာမှာ သတင်းစာဆရာတွေအကြောင်း ပြောရင် ဘိုးဝဇီရကိုပဲ ရှေးအကျဆုံး သတင်းစာဆရာဆိုပြီး ပြောကြ၊ ရေးကြရတယ်။ မင်းတုန်းမင်းလက်ထက် ၁၈၇၅ ခုနှစ်မှာ ရတနာပုံနေပြည်တော်သတင်းစာ ထုတ်တော့ ဘိုးဝဇီရက သတင်းစာဆရာ လုပ်ခဲ့တာ။ ဒီ့မတိုင်မီမှာ မြန်မာသတင်းစာတွေဖြစ်ကြတဲ့ ဥပမာ ၁၈၇၁ ခုနှစ်က ရန်ကုန်မှာ ထုတ်ဝေခဲ့တဲ့ မြန်မာသံတော်ဆင့်သတင်းစာ၊ ဒီသတင်းစာကို ရေးသားတည်းဖြတ်ထုတ်ဝေခဲ့တဲ့ သတင်းစာဆရာ တွေဟာ ဘယ်သူဘယ်ဝါဆိုတဲ့ နာမည်တောင် မဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့ပါဘူး။ စုလို့ဆောင်းလို့ရတဲ့ အဲဒီခေတ်က သတင်းစာတွေ ဖတ်ကြည့်တော့ အယ်ဒီတာတွေဟာ သူ့ခေတ်နဲ့သူ ပညာဗဟုသုတ ကြွယ်ဝသူတွေ၊ အရေးအသားကောင်းသူတွေ ဖြစ်တယ်ဆိုတာ တွေ့ရပေမယ့် သူတို့ ဘယ်သူတွေဆိုတာ မဖော်ထုတ် နိုင်ခဲ့ကြဘူး။ ဘိုးဝဇီရကိုတောင်မှ စာရေးဆရာ မဟာဆွေ ဖော်ထုတ် ရေးသားခဲ့လို့ နာမည်ရော သူ့အကြောင်းပါ ကျန်ရစ်ခဲ့တယ်။ ဒါတောင်မှ

သတင်းသမားတို့ လုပ်ခလစာ Read More »

စစ်ကြီးအတွင်း ကျွန်မ ကဗျာဆရာ,မဖြစ်ချင်ဘူး

ကျုပ်တို့ ဂါဇာကလူတွေ အဆင်ပြေပါတယ်။ နို့ … ခင်ဗျားတို့ရော၊ ခင်ဗျားတို့ရဲ့လိပ်ပြာတွေ၊ ခင်ဗျားတို့ရဲ့ တန်ဖိုးထားမှုတွေ အစစအရာရာ အဆင်ပြေကြရဲ့လား၊ ကျုပ်တို့က ခင်ဗျားတို့အတွက် စိတ်ပူနေတာ။ – ရီးမ်အဘူဂျာဘာ၊ ဂါဇာကမ်းမြောင်ရှိ ဒေးယားအယ်လ်-ဘာလာမြို့၌နေထိုင်သူ(ပြင်သစ်ရုပ်မြင်သံကြား၊ ၁၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ အင်တာဗျူး) တလောက စာရေးဆရာပေါင်း ၇၀ နီးပါးပါဝင်ရေးသားထားသည့် “ဂါဇာရဲ့ အရုဏ်ဦး” (Daybreak in Gaza) စာအုပ်ဖတ်ရသည်။  ပါလက်စတိုင်းယဉ်ကျေးမှု၊ သမိုင်းနှင့် လူမှုဘဝတို့ကို ဖော်ကျူးထားသည့် စာပေါင်းစု (Anthology) ဖြစ်ပြီး ဆောင်းပါး၊ အက်ဆေး၊ ကဗျာ၊ စစ်အတွင်းဒိုင်ယာရီ၊ လူတွေ့မေးမြန်းခန်း၊ ပါးစပ် ရာဇဝင်၊ ဓာတ်ပုံနှင့် ပန်းချီသရုပ်ဖော်ပုံများပါသည်။ ယင်းစာအုပ်ထဲမှ  ကဗျာဆရာမ ဟင်းဒ်ဂျူဒါ၏ “စစ်ကြီးအတွင်းမှာ” (In Times of

စစ်ကြီးအတွင်း ကျွန်မ ကဗျာဆရာ,မဖြစ်ချင်ဘူး Read More »

ငွေပေးလို့မရ

ဦးသုခ သီဆိုသော ” ဂုဏ် ”  သီချင်းတွင် “ငွေကိုသာ ရေလိုသုံးရင် တစ်ပြည်လုံးမှာ လုပ်သမျှတင့်တယ်” ဆိုသော်လည်း ‌လောကတွင် ငွေပေး၍မရသော အရာများစွာ ရှိပါသည်။ နော်ဝေလူမျိုး ကဗျာဆရာ၊ ပြဇာတ်ရေးဆရာကြီး Henrik Ibsenက ငွေပေးလို့မရတာတွေကို ရေတွက်ပြထားသည်။ What money can buy 1. A bed, but not the sleep  ခုတင်တစ်လုံးကို ဝယ်ယူနိုင်သော်လည်း အိပ်ပျော်ခြင်းကို ဝယ်လို့မရနိုင်ပါ။2. Books, but not the wisdom စာအုပ်တွေကို ဝယ်ယူနိုင်သော်လည်း ဉာဏ်ပညာကို ဝယ်လို့မရနိုင်ပါ။3. Food, but not the appetite  အစားအစာကို ဝယ်ယူနိုင်သော်လည်း ခံတွင်းလိုက်တာကို ဝယ်လို့မရနိုင်ပါ။4.

ငွေပေးလို့မရ Read More »

အယ်နီညိုတို့ လာချေဦးမည်

ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲကြီးကို ညဘက်မိုးရေစက်၏ ကာကွယ်မှုကြောင့် အေးဆေး သက်သာစွာ ကြည့်ခွင့် ရနေသည်။ သို့သော်လည်း ပွဲချိန် ၂၂ မိနစ်သို့ရောက်တိုင်း Hydration Break ကို စောင့်ဆိုင်း နေရခြင်း ဖြင့် စိတ်ထဲက မနှစ်သက်လှပေ။ အချို့ကလည်း ရေသန့်ကုမ္ပဏီများထံမှ ဝင်‌ငွေရအောင် ဖန်တီးခြင်း ဟုယူဆကြသည်။  သိရသလောက် ဆိုလျှင် ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဘရာဇီးကမ္ဘာ့ဖလား ပြိုင်ပွဲမှစပြီး ကစားသမားများ၏ ကျန်းမာရေးနှင့် အသက်အန္တရာယ် ကာကွယ်ရန် ဒီစည်းမျဉ်းကို စတင်ကျင့်သုံးခဲ့ ခြင်းဖြစ်သည်။ WBGT (Wet Bulb Globe Temperature) အပူချိန် ၃၂ ဒီဂရီ စဲလ်စီးယပ်စ် (89.6°F) ထက် ကျော်လွန်သွားသည့်အခါ ပွဲစဉ်အတွင်း ရေသောက်ချိန် သတ်မှတ်ပေးလေသည်။ ၂၀၂၆ အမေရိကန်၊ ကနေဒါနှင့်

အယ်နီညိုတို့ လာချေဦးမည် Read More »

သတိ – ဤနေရာ၌ ငါးမျှားခြင်းမပြုရ

( ၁ ) ၁၉၃၀ ဖွား စာရေးဆရာ / သတင်းစာဆရာ အော့တာပါဗယ်လ်က ချက်ကိုစလိုဗားကီးယားနိုင်ငံ မြို့တော် ပရာ့ဂ်ဇာတိ။ အဖေက ဂျူးလူမျိုး နယ်လှည့်အရောင်းသမား။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးအတွင်း မိသားစုအားလုံးလိုလို အဖမ်းခံရပြီး နာဇီအကျဉ်းစခန်းများ၌ ချုပ်နှောင်ခံရသည်။ ဂျူးလူမျိုးမဟုတ်သည့် သူ့အမေနှင့်သူ နှစ်ဦးတည်းအိမ်မှာ ကျန်ရစ်သည်။ သူတို့မြို့လေးက ချက်နိုင်ငံအလယ်ပိုင်း တစ်နေရာမှာတည်ရှိတဲ့ Buštěhrad ဆိုတဲ့ မြို့လေး။ သူ့စာအုပ် “ငါးတွေ အကြောင်း ကျွန်တော်ဘယ်လိုလုပ်သိလာခဲ့သလဲ” (How I came to know fish) က ဥရောပ အလယ်ပိုင်း ဒေသရဲ့ ဆိုးရွားလှတဲ့ ခေတ်ကာလကို ခြယ်မှုန်းထားတာ။ ပါဗယ်လ်က အားကစားသတင်းထောက်လည်း လုပ်သည်။ ရေဒီယိုနှင့် သတင်းစာတွေ မဂ္ဂဇင်းတွေမှာ အားကစားသတင်းဝေဖန်သူလည်း လုပ်သည်။

သတိ – ဤနေရာ၌ ငါးမျှားခြင်းမပြုရ Read More »